Voorbeschouwing op Sfinks Mixed
Klik hier voor het verslag!
35ste editie festival blikt terug en kijkt vooruit
Tekst: Patrick van Engelen


Buena Vista Social Club feat. Omara Portuondo staat zondag in de concerttent van Sfinks, Opgelet, de enige echte BVSC uit de film van Wim Wenders en niet één van de vele orkesten die een graantje mee proberen te pikken van de naam 'Buena Vista'.

Sfinks Mixed, waarschijnlijk het oudste brede wereldmuziekfestival van de Benelux, viert dit jaar haar 35ste verjaardag. Reden voor de organisatie om eens wat helden uit het verleden terug te vragen. Zo staan dit jaar onder andere Youssou 'n Dour (al te zien op het festival in 1986), balkanheld Goran Bregovic en de Colombiaanse zangeres Toto la Momposina op het affiche. Voorafgaand aan het festival spraken we met Patrick de Groote, creatief brein achter het festival.

Afgelopen jaar woedde een verwoestende brand op de burelen van het festival. Heeft dat nog invloed op hoe het festival er dit jaar uitziet?
"Ja, sowieso. We hebben veel tijd verloren, ook geld maar dat komt uiteindelijk wel goed. Maar ook heel van ons decormateriaal is verdwenen. Van Afrikaanse manden tot grote decordoeken. Maar ons brandverhaal is heel de wereld rond gegaan en we hebben hulp gekregen uit Korea. Mensen aldaar hebben ons authentieke Koreaanse vlaggen en banners aangeboden. Daardoor heeft het festival plotseling een hele andere 'look' gekregen. De vlaggen die we hebben gekregen zijn soms fantastisch groot en ze bepalen heel sterk hoe het festival eruit zal komen te zien. Dat zou nooit gebeurd zijn zonder die brand, dus eigenlijk een geluk bij een ongeluk."

Zou u enkele tips kunnen geven waar mensen echt naar toe moeten op het festival?
Patrick de Groote: "Het leuke aan ons festival is eigenlijk dat iedereen zijn eigen keuzes maakt. Zo kun je zowel traditionele als echte hedendaagse dingen zien. Maar ik zal proberen een aantal tips te geven."

Malaje - Flamencocircus (Spanje)
De Groote: "Een gezelschap dat traditionele flamenco met hedendaags circus combineert. Heel apart om te zien. De laatste jaren proberen we naast wereldmuziek ook andere disciplines, zoals dans, aan bod te laten komen. Daar is dit een uitstekend voorbeeld van."

Najma Akhtar & Gary Lukas (India/Verenigde Staten)
De Groote: "Een prachtige poetische klassieke Indiase zangeres in samenwerking met Gary Lucas. Een hele bijzondere mix tussen psychedelische blues en Indische muziek en absoluut fantastisch. Lucas werkte vroeger samen met mensen als Jeff Buckley, Lou Reed en Captain Beefheart, maar viel nu als een blok voor de Indische gezongen poëzie. Zowel Akhtar als Lucas zijn veelgevraagde artiesten, dus ik ben echt blij dat we ze kunnen tonem."

Céu ( Brazilië)
De Groote: "Een Braziliaanse jonge zangeres. In Noord- en Zuid Amerika bijzonder populair. Daar heeft ze ook een grammy gewonnen en wordt ze de hemel ingeschreven als de nieuwe Astrud Gilberto. Helaas is ze heel weinig in Europa te zien omdat platenlabels in Europa tot nu toe weinig interesse toonden. Haar laatste plaat is hier niet eens uitgebracht. Ik heb haar muziek aan heel veel mensen laten horen en iedereen vindt het fantastisch. Het wordt voor onbekende artiesten buiten Europa steeds moeilijker om hier ondersteuning van een label te krijgen. We hebben als Sfinks het geluk dat we in al die jaren een trouw publiek aan ons hebben kunnen binden. Daardoor hebben we nog de vrijheid om ook dingen te programeren die wat minder populair zijn. Je ziet veel festivals de laatste jaren, misschien ook wel door de crisis, een grote beweging maken richting zekerheid. Iedereen probeert voor zijn festival een publiek te vinden en het geloof in de wereldmuziek lijkt dan af en toe een beetje weg. Je ziet dan op wereldfestivals R&B, rock- of hiphopacts die niets of weinig met wereldmuziek te maken hebben."

Koudede (Niger)
De Groote: "Een groep die touaregwoestijnblues brengt. We ontdekten ze door onze samenwerking met Festival in the Desert in Mali. Vorig jaar was Koudede daar de absolute revelatie. Het is soort rauwe versie van Tinariwen, wat authentieker en minder beïnvloed door westerse rock.

Het is toch leuk dat onze samenwerking met het 'festival in de woestijn', dat we mee hebben helpen opzetten, bijzondere dingen blijft opleveren. Dit jaar hebben we ook vier stagiares uit Mali die meedraaien bij ons. Vooral op het gebied van techniek proberen we ze wat knowhow bij te brengen, zodat ze ook daar het festival weer kunnen verbeteren. "

Gut Ritueel met Dong-ho Choi (Korea)
De Groote: "Waar ik heel blij mee ben is Dong-ho Choi, een Koreaanse sjamaangrootmeester die een driedaags traditioneel ritueel bij ons komt laten zien. Het is een schouwspel dat rustige momenten kent, maar ook hele heftige. We proberen het ritueel zo authentiek mogelijk te brengen. Omdat het niet echt op een podium past, maken we speciaal voor hem een soort sjamanistisch Koreaans tempeltje. Verwacht dan ook geen concert of voorstelling, maar een echt ritueel, zonder concessies aan het westerse publiek. We hebben de sjamaangrootmeester echt carte blanche gegeven en voor ons is het dus ook een verrassing hoe het gaat lopen. Hij komt een paar dagen voor het festival dingen voorbereiden, precies zoals hij dat in Korea doet.

Twee dagen geleden is al een hele kist bij ons binnen gekomen waarin al zijn attributen en ceremoniele hulpmiddelen zaten. Wel grappig is misschien dat in Korea bij dit ritueel de chef van de gemeenschap aanwezig moet zijn. In dit geval hebben we dus de burgemeester van Boechout gevraagd of hij mee wilde participeren. Gelukkig heeft hij 'ja' gezegd. Het is echt een unieke mogelijkheid om zoiets te zien hier. Volgens mij is een ritueel dat drie dagen duurt nog nooit buiten Zuid-Korea gedaan."

Bart Peeters & Abdellah Marrakchi feat. Saidjah Gallo & Ttukunak (België, Marokko,Spanje)
De Groote: "Ook in Nederland is Bart Peeters bekend en het lijkt op het eerste oog misschien een beetje vreemde naam. Maar de band tussen hem en Sfinks bestaat al heel lang. Bart komt oorspronkelijk uit Boechout. In de eerste jaren van het festival hadden we nog weinig middelen en bedelden we bij lokale muzikanten om instrumenten. Peeters, een explosieve drummer in die tijd, was onze vaste drumleverancier. Hij kreeg dan van ons een weekendticket voor het festival. In al die jaren is hij naar Sfinks blijven komen en ik denk dat hij een van de weinige is die op alle afleveringen is geweest. In zijn muziek hoor je ook, als je goed luistert, allerlei Latijn-Amerikaanse, Afrikaanse en Balkan-invloeden. Door de productie blijven ze op plaat vaak wat verborgen, maar op Sfinks gaat hij ze extra goed naar voren laten komen. Ik denk dat het echt een uniek concert gaat worden."


Jungle Arts uit Kenia, acrobatiek op hoog niveau. (zaterdag en zondag)

Copyright: www.noborderz.nl